بازگشت هیدروژنی ایرباس غول‌پیکر ۳۸۰

مجلۀ هوافضا: ایرباس ۳۸۰ با موتور هیدروژنی، کپیِ چینی موشک اسپیس‌ایکس و عکس‌های جذاب مریخ‌نوردِ «کنجکاوی» موضوعات این شماره از مجلۀ هوافضا هستند. ایرباس ۳۸۰ هیدروژنی آخرین ایرباس ۳۸۰ چندی پیش ساخته شد و تولید این هواپیمای غول‌پیکر که بزرگ‌ترین هواپیمای مسافربری جهان است، برای همیشه متوقف شد. حالا ایرباس آزمایش روی نمونه هیدروژنی این هواپیما را آغاز کرده است. این هواپیما البته تنها نمونه‌ای برای آزمایش هواپیماهای هیدروژنی آینده خواهد بود. سی‌اف‌ام اینترنشنال برای ایرباس یک موتور توربینی هیدروژنی می‌سازد و این موتورهای بزرگ روی ایرباس ۳۸۰ امتحان خواهد شد. سی‌اف‌ام اینترنشنال شرکتی مشترک بین جنرال الکتریک آمریکا و سفران فرانسه است که به توسعه موتورهای توربینی می‌پردازد و یکی از بهترین سازندگان موتور هواپیما در جهان است. سی‌اف‌ام اینترنشنال برای ساخت موتور هیدروژنی برای ایرباس ۳۸۰ از یکی از موتورهای کنونی خود استفاده کرده و آن را برای استفاده از سوخت هیدروژن بهینه‌سازی کرده است. این پروژه کمک می کند تا ایرباس بتواند در سال ۲۰۳۵ هواپیماهای هیدروژنی بسازد؛ هواپیماهایی که آلودگی آن‌ها صفر خواهد بود. هیدروژن در محفظه احتراق موتورهای توربینی می‌سوزد و نیروی لازم برای رانش هواپیما را تأمین می‌کند. حاصل سوخت هیدروژن هم بخار آب است. در موتورهای توربوفن یک توربین بزرگ و بعد از آن کمپرسور وجود دارد. توربین بزرگ هوا را به سمت کمپرسور ارسال می‌کند. کمپرسور هوا را با فشار زیاد به محفظه احتراق می‌برد و در محفظه احتراق هوا با هیدروژن می‌سوزد و نیروی لازم برای رانش هواپیما را ایجاد می‌کند. A380 MSN1 نام هواپیمایی است که قرار است بستر این آزمایش بزرگ در صنعت هوانوردی باشد و موفقیت این پروژه صنعت هوانوردی را دچار تحول خواهد کرد. به‌دلیل باتری‌های سنگین، فعلاً امکان تولید هواپیماهای غول‌پیکر الکتریکی وجود ندارد. گذشته از مشکل وزن باتری‌ها، در سفرهای طولانی امکان داغ شدن و آتش‌سوزی هم وجود دارد. هیدروژن مشکل وزن را ندارد، اما ذخیره آن بسیار مشکل و پیچیده است. یکی از چالش‌های این هواپیما نوع جانمایی مخازن فشار بالای ذخیره هیدروژن است. این مخازن در عقب هواپیما جانمایی خواهد شد. در این مخازن پرفشار، هیدروژن با دمای منفی ۲۵۰ درجه سانتی‌گراد ذخیره می‌شود. کپیِ چینی موشک اسپیس‌ایکس موشک فالکون ۹ اسپیس‌ایکس هم‌اکنون موفق‌ترین موشک فضایی جهان است که قابلیت استفاده مجدد دارد. حالا چینی‌ها قصد کرده‌اند با کپی کردنِ این موشک نسخۀ چینی آن ‌را برای مأموریت‌های فضایی خود توسعه دهند. موشک چینی قرار است از سوخت متان برای انجام مأموریت‌های خود استفاه کند. این موشک که قرار است چندبارمصرف باشد، در فاز اول برای مأموریت‌های مدارهای پایین در زمین استفاده خواهد شد. فاصله این مدار تا زمین پانصد کیلومتر است. این موشک‌ها قرار است با سوخت مایع متان و دو مرحله‌ای باشند و قسمت اصلی موشک پس از عملیات دوباره به زمین بازگردد. تصاویری که منابع چینی منتشر کرده‌اند، نشان می‌دهد که این موشک شباهت زیادی با موشک‌های اسپیس‌ایکس دارد. این موشک می‌تواند باری با وزن بیست تن را به مدار پایین زمین حمل کند. عکس‌های جدید مریخ‌نورد «کنجکاوی» مریخ‌نورد «کنجکاوی» (Curiosity) عکس‌های جدیدی را از حرکت ابرها در مریخ به زمین مخابره کرده است. این عکس‌ها شامل هشت فریم است که حرکت ابرها را در آسمان مریخ نشان می‌دهند و سایه ابرها روی سطح مریخ نیز مشخص است. رسانه‌های نجوم این تصاویر را چشم‌نواز و شگفت‌آور تصویف کرده‌اند. بر اساس بررسی پژوهشگران، ابرها بزرگ و نزدیک هشتاد کیلومتر بالاتر از سطح مریخ در حرکت هستند. این ابرها از یخ دی‌اکسید کربن تشکیل شده است و برخلاف ابرهای بخار زمین که در ارتفاع پایین حرکت می‌کنند، در ارتفاع بالا و در دمای بسیار سردی قرار دارند. قصد این است که مریخ‌نورد کنجکاوی در پژوهش‌های بعدی خود دید تازه‌ای از مریخ به انسان ارائه کند.

بازگشت هیدروژنی ایرباس غول‌پیکر ۳۸۰

مجلۀ هوافضا: ایرباس ۳۸۰ با موتور هیدروژنی، کپیِ چینی موشک اسپیس‌ایکس و عکس‌های جذاب مریخ‌نوردِ «کنجکاوی» موضوعات این شماره از مجلۀ هوافضا هستند.

ایرباس ۳۸۰ هیدروژنی

آخرین ایرباس ۳۸۰ چندی پیش ساخته شد و تولید این هواپیمای غول‌پیکر که بزرگ‌ترین هواپیمای مسافربری جهان است، برای همیشه متوقف شد. حالا ایرباس آزمایش روی نمونه هیدروژنی این هواپیما را آغاز کرده است.

این هواپیما البته تنها نمونه‌ای برای آزمایش هواپیماهای هیدروژنی آینده خواهد بود. سی‌اف‌ام اینترنشنال برای ایرباس یک موتور توربینی هیدروژنی می‌سازد و این موتورهای بزرگ روی ایرباس ۳۸۰ امتحان خواهد شد.

سی‌اف‌ام اینترنشنال شرکتی مشترک بین جنرال الکتریک آمریکا و سفران فرانسه است که به توسعه موتورهای توربینی می‌پردازد و یکی از بهترین سازندگان موتور هواپیما در جهان است.

سی‌اف‌ام اینترنشنال برای ساخت موتور هیدروژنی برای ایرباس ۳۸۰ از یکی از موتورهای کنونی خود استفاده کرده و آن را برای استفاده از سوخت هیدروژن بهینه‌سازی کرده است.

این پروژه کمک می کند تا ایرباس بتواند در سال ۲۰۳۵ هواپیماهای هیدروژنی بسازد؛ هواپیماهایی که آلودگی آن‌ها صفر خواهد بود.

هیدروژن در محفظه احتراق موتورهای توربینی می‌سوزد و نیروی لازم برای رانش هواپیما را تأمین می‌کند. حاصل سوخت هیدروژن هم بخار آب است.

در موتورهای توربوفن یک توربین بزرگ و بعد از آن کمپرسور وجود دارد. توربین بزرگ هوا را به سمت کمپرسور ارسال می‌کند. کمپرسور هوا را با فشار زیاد به محفظه احتراق می‌برد و در محفظه احتراق هوا با هیدروژن می‌سوزد و نیروی لازم برای رانش هواپیما را ایجاد می‌کند.

A380 MSN1 نام هواپیمایی است که قرار است بستر این آزمایش بزرگ در صنعت هوانوردی باشد و موفقیت این پروژه صنعت هوانوردی را دچار تحول خواهد کرد.

به‌دلیل باتری‌های سنگین، فعلاً امکان تولید هواپیماهای غول‌پیکر الکتریکی وجود ندارد. گذشته از مشکل وزن باتری‌ها، در سفرهای طولانی امکان داغ شدن و آتش‌سوزی هم وجود دارد.

هیدروژن مشکل وزن را ندارد، اما ذخیره آن بسیار مشکل و پیچیده است. یکی از چالش‌های این هواپیما نوع جانمایی مخازن فشار بالای ذخیره هیدروژن است. این مخازن در عقب هواپیما جانمایی خواهد شد. در این مخازن پرفشار، هیدروژن با دمای منفی ۲۵۰ درجه سانتی‌گراد ذخیره می‌شود.

کپیِ چینی موشک اسپیس‌ایکس

موشک فالکون ۹ اسپیس‌ایکس هم‌اکنون موفق‌ترین موشک فضایی جهان است که قابلیت استفاده مجدد دارد. حالا چینی‌ها قصد کرده‌اند با کپی کردنِ این موشک نسخۀ چینی آن ‌را برای مأموریت‌های فضایی خود توسعه دهند.

موشک چینی قرار است از سوخت متان برای انجام مأموریت‌های خود استفاه کند. این موشک که قرار است چندبارمصرف باشد، در فاز اول برای مأموریت‌های مدارهای پایین در زمین استفاده خواهد شد. فاصله این مدار تا زمین پانصد کیلومتر است.

این موشک‌ها قرار است با سوخت مایع متان و دو مرحله‌ای باشند و قسمت اصلی موشک پس از عملیات دوباره به زمین بازگردد.

تصاویری که منابع چینی منتشر کرده‌اند، نشان می‌دهد که این موشک شباهت زیادی با موشک‌های اسپیس‌ایکس دارد.

این موشک می‌تواند باری با وزن بیست تن را به مدار پایین زمین حمل کند.

عکس‌های جدید مریخ‌نورد «کنجکاوی»

مریخ‌نورد «کنجکاوی» (Curiosity) عکس‌های جدیدی را از حرکت ابرها در مریخ به زمین مخابره کرده است. این عکس‌ها شامل هشت فریم است که حرکت ابرها را در آسمان مریخ نشان می‌دهند و سایه ابرها روی سطح مریخ نیز مشخص است.

رسانه‌های نجوم این تصاویر را چشم‌نواز و شگفت‌آور تصویف کرده‌اند. بر اساس بررسی پژوهشگران، ابرها بزرگ و نزدیک هشتاد کیلومتر بالاتر از سطح مریخ در حرکت هستند.

این ابرها از یخ دی‌اکسید کربن تشکیل شده است و برخلاف ابرهای بخار زمین که در ارتفاع پایین حرکت می‌کنند، در ارتفاع بالا و در دمای بسیار سردی قرار دارند.

قصد این است که مریخ‌نورد کنجکاوی در پژوهش‌های بعدی خود دید تازه‌ای از مریخ به انسان ارائه کند.